ደሞዝ ኣብታ ዝተሰማማዕኩምላ መዓልቲ እንተ ዘይመጺኡ፣ ብኡንብኡ ብጽሑፍ ንኣስራሒ ተወከሱ። ሰነዳት ኣክቡ፣ 14 መዓልቲ ቀነ ዘለዎ ንጹር ደብዳበ ጠለብ ልኣኹ፣ ድሕሪኡ እቲ ጠለብ ተቓውሞ ኣለዎ ድዩ ከምኡ እውን እቲ ኣስራሒ ክኸፍል ይኽእል ድዩ ብዝብል መሰረት forliksrådet፣ namsmannen ወይ መስርሕ ምኽሳር ምረጹ።
ብጽሑፍ ጀምሩ፣ መርትዖ ድማ ኣክቡ
ደሞዝ ከም ዝጐደለ ኣብ ዝፈለጥኩምላ መዓልቲ ንኣስራሒ ጽሓፉ። ስለምንታይ ደሞዝ ከም ዘይረኸብኩም ሕተቱ፣ ልክዕ ዕለት ክፍሊት ድማ ጠልቡ። ብሓድሽ ዕለት እንተ ተሰማሚዕኩም፣ እቲ ስምምዕ ብጽሑፍ ክትረኽብዎ ኣለኩም። ቃላዊ መብጽዓ ደሓር ንምርግጋጹ ዝኸበደ እዩ።
መጀመርታ ውዕል ስራሕ፣ ልሙድ መዓልቲ ደሞዝን ሕሳብ ባንክኹምን ኣረጋግጹ። ድሕሪኡ ነዞም ዓቅቡ፦
- ውዕል ስራሕን ዝዀነ ተወሳኺ ስምምዕን
- መደብ ተረኛ፣ ዝርዝር ሰዓታትን ናይ ገዛእ ርእስኹም መዝገብ ዝተሰርሑ ሰዓታትን
- ወረቐት ደሞዝን መግለጺ ሕሳብ ባንክን
- ኢመይል፣ SMSን መልእኽትታት ምስ ኣካያዲ ወይ ተሓዝ ሒሳብን
- ልሙድ ደሞዝ ዘርኢ ናይ ቀደም ክፍሊታት
ውዕል ስራሕ ኣብ ኖርወይ እንታይ ከርኢ ከም ዘለዎ ከምኡ እውን ወረቐት ደሞዝን ምጉዳል ግብርን ከመይ ከም እትቆጻጸሩ ኣንብቡ። ንነፍሲ ወከፍ እዋን ደሞዝ፣ ሰዓታት፣ ዋጋ ሰዓት ወይ ደሞዝ ወርሒ፣ ተወሳኺ ክፍሊት፣ ትርፊ ሰዓት፣ ዝተኸፍለ መጠንን ዝጐደለ መጠንን ዘለዎ ቀሊል ሰሌዳ ግበሩ። ካብ ጠቕላላ ደሞዝ ተበገሱ፣ feriepenger ድማ ከም ፍሉይ ነጥቢ መዝግቡ።
ኣብ SamfunnPrep፣ ዝቕጽል ስጉምቲ ንምውዳብን ተወሳኺ ግብራዊ መሳርሒታት ንምርካብን ሓፈሻዊ ዝርዝር መሳርሒታት ክትጥቀሙ ትኽእሉ። ኩሎም ፋይላት ኣብ ሓደ ማህደር፣ ዕለት ኣብ ስም ፋይል ጌርኩም ዓቅቡ።
14 መዓልቲ ቀነ ዘለዎ ልክዕ ደብዳበ ጠለብ ልኣኹ
እቲ ደብዳበ ጠለብ፣ መን ንመን እንታይ ዕዳ ከም ዘለዎ ብልክዕ ከርኢ፣ ንኣስራሒ ድማ ንምኽፋል 14 መዓልቲ ክህብ ኣለዎ። ብዝተኻእለ ፍጥነት ልኣኽዎ። «ደሞዘይ ኣበይ ኣሎ?» ጥራይ ዝብል ሓጺር መልእኽቲ ከም ወግዓዊ ደብዳበ ጠለብ እኹል ኣይኰነን።
ነዚ ኣካትቱ፦
- ስም፣ ኣድራሻን ቁጽሪ ውድብን ናይቲ ኣስራሒ
- ስምኩምን ኣድራሻኹምን
- ዕለትን ፌርማን
- እቲ ጠለብ ንኣየኖት እዋናት ደሞዝን ሰዓታት ስራሕን ከም ዝምልከት
- ዝጐደለ ጠቕላላ ደሞዝ፣ ተወሳኺ ክፍሊት፣ ትርፊ ሰዓትን feriepengerን በበይኑ
- ዝዀነ ወለድ ድንጉይ ክፍሊትን ካልኦት ብሰነድ ዝተረጋገጹ ወጻኢታትን
- ጠቕላላ መጠንን ቁጽሪ ሕሳብን
- ቀነ ክፍሊትን ክፍሊት እንተ ዘይተገይሩ እቲ ጉዳይ ከም ዝቕጽል መግለጺን
ሓደ ቀሊል ንድፊ ከምዚ ክመስል ይኽእል፦
ኣርእስቲ፦ ጠለብ ዘይተኸፍለ ደሞዝ
ን[እዋንን ሰዓታትን] [መጠን] ክሮነ ዘይተኸፍለ ጠቕላላ ደሞዝ፣ ብተወሳኺ [መጠን] ክሮነ feriepengerን ዝዀነ ወለድ ድንጉይ ክፍሊትን እጠልብ። ጠቕላላ ጠለብ [መጠን] ክሮነ እዩ። እቲ መጠን እንተ ደንጐየ [ዕለት፣ ካብቲ ደብዳበ 14 መዓልቲ] ኣብ ሕሳብ [ቁጽሪ ሕሳብ] ክኣቱ ኣለዎ። እቲ ጠለብ እንተ ዘይተኸፊሉ፣ ነቲ ጉዳይ ናብ forliksrådet ወይ namsmannen እወስዶ፣ ወይ ሕቶ ምኽሳር እግምግም።
ነቲ ስሌትን ኣገደስቲ መርትዖታትን ኣተሓሕዙ። ዝተፈረመ ደብዳበ ከም PDF ብኢመይል ልኣኹ። ፖስታ እንተ ተጠቒምኩም፣ ብዝተመዝገበ ፖስታ ምልኣኽ ይምረጽ። ነቲ ደብዳበ፣ ኢመይል፣ ቅብሊትን መዓስ ከም ዝተላእከ ዘርኢ መርትዖን ዓቅቡ። ምኽሳር ክለዓል ዝኽእል እንተ ዀይኑ፣ ካብ Norges domstoler ወግዓዊ ቅጥዒ ክትጥቀሙ ይግባእ።
እቲ ቀነ ምስ ወድአ ቅኑዕ መንገዲ ምረጹ
እቲ ዝቕጽል ስጉምቲ፣ ኣስራሒ ነቲ ጠለብ ይቃወሞ ድዩን እቲ ትካል ክኸፍል ይኽእል ድዩን ብዝብል መሰረት ምረጹ። ክኸፍል ንዝኽእል ኣስራሒ ከም ልሙድ ምፍርራሕ ምእካብ ዕዳ፣ ምኽሳር ኣይትጠቀሙ።
- ኣስራሒ ነቲ ጠለብ ይቃወሞ፦ ናብ forliksrådet forliksklage ልኣኹ። ኣስራሒ ንኣብነት ነቶም ሰዓታት፣ መጠን ደሞዝ ወይ ሓላፍነት ምስ ዝኽሕድ፣ እቲ ጠለብ ተቓውሞ ኣለዎ። ደብዳበ ጠለብ፣ ስሌትን መርትዖታትን ኣተሓሕዙ። forliksrådet ነቶም ወገናት ናብ ስምምዕ ክሕግዞም ወይ ብመሰረት ዝሰርሑ ሕግታት ፍርዲ ክህብ ይኽእል። ኣስራሒ ድሕሪ ሕጋዊ ስምምዕ ወይ ፍርዲ ጌና እንተ ዘይከፊሉ፣ namsmannen ነቲ ጠለብ ብግዲ ከኽፍል ይኽእል።
- ኣስራሒ ነቲ ጠለብ ኣይቃወሞን፦ ንጹር ናይ ገንዘብ ጠለብ ብጽሑፍ ንቐጥታ utlegg ቅድመ ኩነታት ከማልእ ይኽእል። ቅድሚ utleggsbegjæring ናይ Politiet ቅጥዒ መጠንቀቕታ ተጠቐሙ፣ እቲ መጠንቀቕታ ድሕሪ ምልኣኹ ድማ ክልተ ሰሙን ተጸበዩ። ድሕሪኡ ናይ utleggን forliksklageን ቅጥዒ ክትጥቀሙ ትኽእሉ። namsmannen ነቲ መሰረት ይግምግም፣ ኣብ ሕሳብ ወይ ንብረት ድማ utlegg ክገብር ይኽእል። ኣስራሒ ተቓውሞ እንተ ኣቕሪቡ፣ እቲ ክርክር ናብ forliksrådet ክቕጽል ይኽእል።
- ኣስራሒ ክኸፍል ኣይክእልን፦ መስርሕ ምኽሳር ገምግሙ። ኣስራሒ እቲ ኩባንያ ገንዘብ ከም ዘይብሉ ባዕሉ ምዝራብ፣ ብዙሓት ሰራሕተኛታት ደሞዝ ዘይምርካቦም፣ ወይ ፈተነ utlegg ዋጋ ዘለዎ ንብረት ዘይምርካቡ ምልክታት ክዀኑ ይኽእሉ። ነዚ መንገዲ ቅድሚ ምምራጽኩም ምኽሪ ርኸቡ።
ማሕበር ሞያ ንኣባሉ ኣብ ስሌት፣ ደብዳበን ሕጋዊ ስጉምትታትን መብዛሕትኡ ግዜ ክሕግዝ ይኽእል። ማሕበራት ሞያን ሞዴል ኖርወይን ከመይ ከም ዝሰርሑ ኣንብቡ።
ቀነታት ምኽሳር ብልክዕ ስዓቡ
መስርሕ ምኽሳር፣ ኣስራሒ ክኸፍል ኣብ ዘይክእለሉ ይሰማማዕ፣ ብዙሓት ወግዓዊ ቀነታት ድማ ኣለዎ። ጌጋ ዕለት ወይ ጌጋ ወግዓዊ ምብጻሕ፣ ገለ ክፋላት መስርሕ ከም ብሓድሽ ክትጅምሩ ክገብረኩም ይኽእል።
- መጀመርታ መጠን፣ እዋንን እቲ ጠለብ እንታይ ከም ዝምልከትን ዝገልጽ ጠለብ ክፍሊት ልኣኹ። Norges domstoler እንተ ወሓደ ሓደ ሰሙን ቀነ ይጠልብ። እቲ ኣብ ላዕሊ ዝተገልጸ ደብዳበ ጠለብ 14 መዓልቲ ቀነ ኣለዎ፣ ብትኽክል ምስ ዝለኣኽ ድማ ነዚ የማልእ። ምኽሳር ትግምግሙ እንተ ዄንኩም፣ ብዝተመዝገበ ፖስታ ልኣኽዎ።
- ጠለብ ክፍሊት ካብ ዝለኣኽኩምሉ ኣርባዕተ ሰሙን ክሳዕ ዝሓልፍ ተጸበዩ። ገንዘብኩም ጌና እንተ ዘይረኺብኩም፣ ክልተ ቅዳሓት ወግዓዊ konkursvarsel ናብቲ ኣስራሒ ናይ ንግዲ ኣድራሻ ዘለዎ ፖሊስ ወይ hovedstevnevitnet ልኣኹ።
- hovedstevnevitnet ነቲ መጠንቀቕታ ብወግዒ የብጽሖ። ኣስራሒ ካብታ መጠንቀቕታ ዝበጽሓሉ መዓልቲ ጀሚሩ ክልተ ሰሙን ንምኽፋል ይወሃቦ።
- ኣስራሒ ጌና እንተ ዘይከፊሉ፣ እቲ ኣብ konkursvarsel ዘሎ ቀነ ክፍሊት ድሕሪ ምውድኡ እንተ ደንጐየ ኣብ ውሽጢ ክልተ ሰሙን፣ tingretten ነቲ konkursbegjæring ክቕበሎ ኣለዎ። ካብኡ ንላዕሊ እንተ ተጸቢኹም፣ ሓድሽ konkursvarsel ብወግዒ ክበጽሕ ኣለዎ።
ቅጥዕታት Norges domstoler ተጠቐሙ፣ ነቲ ጉዳይ ድማ ናብ ቅኑዕ tingrett ልኣኹ። ሰነድ ዝምድና ስራሕ፣ ጠለብ ክፍሊት፣ konkursvarsel፣ መርትዖ ወግዓዊ ምብጻሕን ካልኦት ኣድለይቲ ሰነዳትን ኣተሓሕዙ። ከም ቀንዲ ሕጊ፣ ሰራሕተኛ ምስ እትዀኑን እቲ ጠለብ ብውሕስነት ደሞዝ ክሽፈን ምስ ዝኽእልን ክፍሊት ኣይትኸፍሉን። እንተ ተሳዒርኩም ግን ንወጻኢታት ጉዳይ ሓላፍነት ክህልወኩም ይኽእል። እቲ ዝርዝር መምርሒ ምኽሳር ኣስራሒን ውሕስነት ደሞዝን ነዚ ክፋል ብዝያዳ ይገልጾ።
ብመንገዲ bostyreren ውሕስነት ደሞዝ ኣመልክቱ
ውሕስነት ደሞዝ፣ tingretten ምኽሳር ምስ ከፈተ ወይ ካልእ ኣብቲ መደብ ዘሎ ኩነት ምስ ተማልአ ጥራይ ይምልከት። tingretten bostyrer ይሸይም። ማመልከቻን ሰነዳትን ናብ bostyreren ልኣኹ፣ ብቐጥታ ናብ NAV ኣይትልኣኹ።
እቲ መደብ ካብ ካልእ ደሞዝ፣ feriepenger፣ ኮሚሽንን ትርፊ ሰዓትን ክሽፍን ይኽእል። እንተ በዝሐ ሽዱሽተ ኣዋርሕ ናይ እዋናት ደሞዝ ይሽፍን። ቅድሚ fristdagen ካብ 12 ኣዋርሕ ንላዕሊ ኣቐዲሙ ክኽፈል ዝነበሮ ደሞዝ ኣይሽፈንን። fristdagen እቲ ሕቶ ምኽሳር ናብ tingretten ዝኣተወሉ መዓልቲ እዩ። feriepenger ምስ fristdagen ኣብ ሓደ ዓመት ወይ ኣብ ቅድሚኡ ዝነበረ ዓመት እንተ ተረኺቡ ክሽፈን ይኽእል። ስለዚ ምጽባይ፣ ኣረጊት ጠለባት ካብቲ መደብ ክወጹ ክገብር ይኽእል።
NAV ወይ bostyreren ብልሙድ እቲ konkursbo ቅድሚ ምዝዛሙ ማመልከቻ ክቕበል ኣለዎ። እቲ bo ድሮ ተዛዚሙ እንተ ዀይኑ፣ NAV እቲ ማመልከቻ ድሕሪ ምኽፋት ምኽሳር ኣብ ውሽጢ ሽዱሽተ ኣዋርሕ ምስ ዝቕበሎ ክሕዞ ይኽእል። ጠቕላላ ደረት ኣብ fristdagen 2 G እዩ። G መሰረታዊ መጠን ኣብ folketrygden እዩ። fristdag ካብ 1. ግንቦት 2026 ንዝዀነ፣ 2 G 273 098 ክሮነ እዩ። G ስለ ዝቕየር፣ ኩሉ ግዜ ነቲ መጠን ኣብ NAV ኣረጋግጹ።
ውልቀ ሰብ ነጋዶን ልሙዳት ተሓከምቲ ስራሕን ኣይሽፈኑን። ብሰንኪ ምኽሳር ስራሕኩም እንተ ስኢንኩም፣ ከም ቅድመ ክፍሊት ውሕስነት ደሞዝ ብዛዕባ dagpenger ንNAV ክትሓቱ እውን ትኽእሉ።
ነቲ ጠለብ ከዳኽም ካብ ዝኽእል መጻወድያታት ተጠንቀቑ
እቶም ዝዓበዩ መጻወድያታት ምጽባይ፣ ጌጋ መንገዲ ምጥቃምን ቃላዊ መብጽዓ ምእማንን እዮም። ነፍሲ ወከፍ ስጉምቲ ብጽሑፍ ግበሩ፣ ዕለት ዝቕጽል ቀነ ድማ መዝግቡ።
- Arbeidstilsynet ልሙድ ዘይተኸፍለ ደሞዝ ክእክበልኩም ኣይትጸበዩ። እዚ ብልሙድ ኣብ መንጎኹምን ኣስራሒን ዘሎ ጉዳይ እዩ። ብተወሳኺ Arbeidstilsynet ክትሕብሩ ትኽእሉ። እቲ ትካል ኣብ ገለ ጉዳያት ትርፊ ሰዓት ወይ allmenngjort minstelønn ክከታተል ይኽእል።
- ሓደ ኣስተማሰል ጠቕላላ መጠን ጥራይ ኣይትልኣኹ። እዋናት፣ ሰዓታት፣ መጠናት፣ ተወሳኺ ክፍሊትን feriepengerን ኣርእዩ።
- ቃላዊ መደብ ምኽፋል ዕዳ ኣይትቀበሉ። ኣስራሒ ንምሉእ ዕዳን ኩለን ዕለታት ክፍሊትን ብጽሑፍ ከም ዝቕበሎ ግበሩ።
- እቲ መጠን ቅኑዕ እንተ ዘይኰይኑ ወይ ነቲ ጽሑፍ እንተ ዘይተረዲእኩምዎ፣ «ምሉእን ናይ መወዳእታን ክፍሊት» ኣይትፈርሙ።
- እቲ ጠለብ ክሳዕ ዝኣርግ ኣይትጸበዩ። ቀንዲ ሕጊ፣ ደሞዝ ክኽፈል ካብ ዝነበሮ ጀሚሩ ሰለስተ ዓመት ቀነ ምእራግ እዩ። ልሙድ ደብዳበ ጠለብ በይኑ ነቲ ቀነ ግድን ኣየቋርጾን። ብፍላይ ኣስራሒ ነቲ ጠለብ እንተ ተቓዊምዎ፣ ብግዜኡ ሕጋዊ ሓገዝ ሕተቱ።
SamfunnPrep ሓፈሻዊ ሓበሬታ እዩ ዝህብ፣ ውልቃዊ ሕጋዊ ገምጋም ኣይኰነን። ዓቢ፣ ኣረጊት ወይ ዝተሓላለኸ ጉዳይ፣ ማሕበር ሞያ፣ ጠበቓ ወይ ኣገልግሎት ሕጋዊ ሓገዝ ክቆጻጸሮ ሕተቱ። ሎሚ ብሓደ ጭቡጥ ተግባር ጀምሩ፦ ሰነዳት ኣክቡ፣ ንኣስራሒ ድማ ብጽሑፍ ሕቶ ልኣኹ።
