ኣብ ኖርወይ Skatteetaten (ቤት ጽሕፈት ቀረጽ ኮይኑ ንFolkeregisteret እውን ዘመሓድር) እዩ ስምካ ዝቕይር። ብምእታው ናብ ስርዓት ብዲጂታል መንገዲ ትሕብር። እቲ ስም ምቕያር ባዕሉ ብነጻ እዩ። ቀዳማይ ስም፡ ማእከላይ ስምን ስም ስድራን ክትቅይር ትኽእል ኢኻ፡ ግን ገለ ስም ስድራ ዝተሓለወ ኮይኑ ፍቓድ ይሓትት። ሓድሽ ስም ምስ ተመዝገበ፡ ባዕልኻ ሓድሽ ፓስፖርትን መንነት ወረቐትን ብቅኑዕ ስም ክትእዝዝ ኣለካ።
መን እዩ ስም ምቕያር ዘካይድ፡ ክንደይ ከኣ ዋግኡ?
Skatteetaten ብመንገዲ Folkeregisteret (ናይ ኩሎም ኣብ ኖርወይ ዝቕመጡ ሰባት ወግዓዊ መዝገብ) እዩ ስም ምቕያር ዘካይድ። ብኤለክትሮኒካዊ መንነት፡ ንኣብነት BankID፡ ኣብ skatteetaten.no ብምእታው ብዲጂታል መንገዲ ተመዝግብ። እቲ ስም ምቕያር ባዕሉ ገለ ኣይትኸፍልን።
ጥራይ ድሒርካ ሓድሽ ፓስፖርት ወይ ሃገራዊ መንነት ወረቐት ምስ ዘድልየካ ኢኻ እትኸፍል። እዚ ካብ ፖሊስ (politiet) ኢኻ እትእዝዞ፡ ክፍሊት ድማ ኣለዎ። ርአ ብኸመይ ኣብ ኖርወይ ፓስፖርትን መንነት ወረቐትን ትሓትት።
ገለ ውልቃዊ ወብሳይታት ብክፍሊት ስም ምቕያር ከዳልዉልካ ይህቡ። ንዓኻ ኣየድልየካን። እቲ ወግዓዊ መገዲ ብመንገዲ Skatteetaten ብነጻ እዩ።
ሰለስተ ዓይነት ስም
ስምካ ክሳብ ሰለስተ ኽፋላት ኣለዎ፡ ስርዓታት ድማ ንነፍሲ ወከፎም ቅሩብ ዝተፈላለየ እዩ፦
- ቀዳማይ ስም (Fornavn) ኣብ ቅድሚት ዘሎ ስም ኮይኑ፡ ብልማድ ትጽዋዓሉ ስም እዩ።
- ስም ስድራ (Etternavn) ኣብ መወዳእታ ዘሎ ስም ኮይኑ፡ መብዛሕትኡ ግዜ ስም ስድራ እዩ።
- ማእከላይ ስም (Mellomnavn) ኣብ መንጎ ቀዳማይ ስምን ስም ስድራን ይርከብ። ማእከላይ ስም ቀዳማይ ስም ኣይኮነን። መብዛሕትኡ ግዜ ብልማድ ከም ስም ስድራ ዝጥቀመሉ ስም ኮይኑ፡ ግን ንስኻ ከም ማእከላይ ስም ትጥቀመሉ።
ካብዞም ሓደ ወይ ልዕሊኡ ኣብ ሓደ ምሕታት ክትቅይር ትኽእል ኢኻ።
ኣየናይ ስም ስድራ ክትወስድ ትኽእል?
ልዕሊ 200 ሰባት ኣብ ኖርወይ ድሮ ዝጥቀሙሉ ስም ስድራ ብናጻ ክትወስዶ ትኽእል ኢኻ። ከምዚኦም ዝበሉ ልሙዳት ስም ስድራ ዝተሓለዉ ኣይኮኑን።
ይኹን እምበር፡ 200 ወይ ትሕቲኡ ሰባት ኣብ ኖርወይ ዝጥቀሙሉ ስም ስድራ ከም ዝተሓለወ ስም ስድራ ይቑጸር። ኣብዚ ኩነት፡ ቅድሚ ንስኻ ክትወስዶ ምኽኣልካ፡ ኩሎም ድሮ ነቲ ስም ዘለዎም ሰባት ፍቓድ ክህቡ ኣለዎም። እዚ ኣብ navneloven (ሕጊ ውልቃዊ ስም፡ ካብ 2002) ተጠቒሱ ኣሎ። እቲ መጠን ኣብ 2020 ካብ 500 ናብ 200 ወሪዱ።
ኣገደስቲ ፍሉያት ኩነታት ኣለዉ። ምስቲ ስም ርክብ እንተሎካ፡ ብዘይ ፍቓድ ኩሎም ተጠቀምቲ ዝተሓለወ ስም ስድራ ክትወስድ ትኽእል፡ ንኣብነት፦
- እቲ ስም ናይ ወላዲ፡ ወይ ኣቦሓጎ/ዓባይ፡ ወይ ናይ ቀደም ኣቦሓጎ ስም ስድራ እዩ ወይ ነይሩ፤
- ንስኻ ባዕልኻ ቅድም ትጥቀመሉ ዝነበርካ ስም እዩ፤
- ስም ስድራ ሰብኣይካ ወይ ሰበይትኻ እዩ።
ስም ስድራ መርዓውካ ወይ መርዓትካ ንምውሳድ ኣብ ግዜ መርዓ እንተደሊኻ፡ ነቲ ኣብ ኖርወይ ምምርዓው ዘሎ መምርሒ ርአ።
ስርዓታት ቀዳማይ ስም
ዝኾነ ቀዳማይ ስም ክትመርጽ ኣይትኽእልን ኢኻ። ቀዳማይ ስም ኣብ Folkeregisteret ከም ስም ስድራ ወይ ማእከላይ ስም ተመዝጊቡ ዘሎ ስም ክኸውን ኣይክእልን። ንዓኻ ወይ ንኻልኦት ዓቢ ጸገም ዘምጽእ ስም እውን ክትመርጽ ኣይትኽእልን። መብዛሕትኦም ልሙዳት ቀዳማይ ስም ብዘይ ጸገም ክትወስዶም ትኽእል ኢኻ።
ብኸመይ ተመዝግብ – ደረጃ ብደረጃ
- ብኤለክትሮኒካዊ መንነት (ንኣብነት BankID) ናብ skatteetaten.no እቶ፡ ነቲ «Endre navn» (ስም ቀይር) ዝብል ኣገልግሎት ድማ ድለዮ።
- ቀዳማይ ስም፡ ማእከላይ ስም፡ ስም ስድራ ወይ ልዕሊኡ ክትቅይር ምዃንካ ምረጽ።
- ነቲ ትደልዮ ሓድሽ ስም ጻፎ።
- እንተድኣ እቲ ስም ዘድልዮ ኮይኑ፡ ፍቓድ ወይ ሰነዳት ኣተሓሕዞ፡ ንኣብነት ኣብ ጉዳይ ዝተሓለወ ስም ስድራ።
- ነቲ ምሕታት ልኣኾ።
ነቲ ዲጂታላዊ ኣገልግሎት ክትጥቀም ከለኻ ብፖስታ ገለ ክትልእክ ኣየድልየካን።
ስም ትሕቲ 18 ዓመት ዝዕድሚኦም ቆልዑ
ንቆልዑ፡ መን ስም ምቕያር ከም ዘመዝግብ ፍሉይ ስርዓት ኣሎ። ንቆልዓ ትሕቲ 16 år፡ እቲ ወይ እቶም ግቡእ ወላዲ (foreldreansvar) ዘለዎም ሰባት እዮም ነቲ ለውጢ ከመዝግቡ ዘለዎም። ክልቲኦም ወለዲ ግቡእ ወላዲ እንተሃልይዎም፡ ክልቲኦም ክሰማምዑ ኣለዎም።
እቲ ምሕታት ንቆልዓ ልዕሊ 12 år ዝምልከት እንተኾይኑ፡ እቲ ቆልዓ ባዕሉ እውን ነቲ ሓድሽ ስም ክሰማማዕ ኣለዎ። ኣብ መንጎ 16ን 18 år ዝርከቡ መንእሰያት ባዕሎም ስም ምቕያር ከመዝግቡ ይኽእሉ።
ናይ ምስራሕ ግዜን ድሕሪኡ ዝኸውንን
እቲ ጉዳይካ ብቐጥታ ኣውቶማቲካዊ ኣገባብ እንተጸዲቑ፡ እቲ ስም ብቕጽበት ይምዝገብ። ጉዳይካ ናብ ኢድ ብኢድ ምስራሕ እንተኸይዱ ግና፡ ቁሩብ ሰሙናት ክወስድ ይኽእል፡ ኣብ Altinn (ወግዓዊ ናይ ኢሜይል ሳጹንካ) ድማ ትሕበር።
ሓድሽ ስም ኣብ Folkeregisteret ምስ ተመዝገበ፡ መረጋገጺ ይመጸካ። እቲ ስም ድሕሪኡ ምስቶም Folkeregisteret ዝጥቀሙ ወግዓዊ ትካላት ይካፈል፡ ብዛዕባኡ ተወሳኺ ኣብዚ ኣንብብ።
ግናኸ ኩሉ ብገዛእ ርእሱ ኣይሕደስን። ድሕሪ ስም ምቕያር፡ ጽቡቕ ኮይኑ፦
- ካብ ፖሊስ ሓድሽ ፓስፖርትን ሃገራዊ መንነት ወረቐትን ኣዘዝ፡ ምኽንያቱ እቲ ኣረጊት ፓስፖርት ግጉይ ስም ኣለዎ፤
- ንባንክ፡ ወሃቢ ስራሕ፡ ናይ ስድራ ሓኪም (fastlege)፡ ቤት ትምህርትን ካልኦት ስምካ ዝተመዝገበሎም ኣካላትን ሓብር፤
- ኣብ ዝቕጽል ዕድሜ ምሕዳስ ፍቓድ መንዲ ኣሕድስ።
ክንደይ ግዜ ስም ክትቅይር ትኽእል?
ከምቲ እትደልዮ ተደጋጋሚ ስም ክትቅይር ኣይትኽእልን ኢኻ። ልዕሊ 16 år እንተኾንካ፡ ከም ሓፈሻዊ ስርዓት፡ ልዕሊ ሓደ ግዜ ኣብ ነፍሲ ወከፍ ዓሰርተ ዓመት ቀዳማይ ስም ወይ ስም ስድራ ክትወስድ፡ ክትቅይር ወይ ከተጥፍእ ኣይትኽእልን።
ፍሉያት ኩነታት ኣለዉ። ንኣብነት ስም ስድራ መርዓውካ ወይ መርዓትካ ክትወስድ፡ ናብቲ ቅድም ዝነበረካ ስም ክትምለስ፡ ወይ ፍሉይ ምኽንያት እንተሃልዩ፡ ካብቲ ናይ መወዳእታ ለውጢ ትሕቲ ዓሰርተ ዓመት እኳ እንተኾነ፡ ስም ክትቅይር ትኽእል ኢኻ።
