کاندوم تنها روش پیشگیری از بارداری است که هم از بارداری و هم از عفونتهای منتقله از راه جنسی (SOI) محافظت میکند. آییودی/اسپیرال توسط کارمند صحی در رحم گذاشته میشود و برای جلوگیری از بارداری بسیار مطمئن است، اما از عفونت محافظت نمیکند. تا 28 جون 2026، افراد زیر 22 سال برای چند روش پیشگیری حمایت مالی دریافت میکنند.
کاندوم: تنها روشی که از عفونت محافظت میکند
کاندوم روی آلت تناسلی مردانه استفاده میشود. برای آزمون samfunnskunnskap دو نکته بسیار مهم است: کاندوم روش مردانه پیشگیری است، و کاندوم تنها روش پیشگیری است که از SOI محافظت میکند.
Helsenorge نوشته است که کاندوم هم از عفونتهای منتقله از راه جنسی و هم از بارداری محافظت میکند. این فقط وقتی درست است که کاندوم درست استفاده شود و در تمام رابطه واژینال، مقعدی یا دهانی سر جای خود بماند. اگر پاره شود یا بیفتد، دیگر در برابر عفونت یا بارداری محافظت کامل وجود ندارد.
کاندوم را میتوان بدون نسخه از داروخانه، فروشگاه مواد غذایی، کیوسک و پمپ بنزین خرید. یک خدمت عمومی هم وجود دارد که میتوانید به صورت ناشناس کاندوم رایگان سفارش دهید. این برای کسانی که تازه به نروژ آمدهاند مفید است.
تفاوت را به یاد داشته باشید: قرص، ایمپلنت، آییودی هورمونی و آییودی مسی میتوانند در برابر بارداری خوب محافظت کنند، اما از SOI محافظت نمیکنند. برای دانستن محل دریافت کمک، راهنمای سیستم صحی نروژ را بخوانید.
آییودی: پیشگیری طولانیمدت که در رحم گذاشته میشود
آییودی وسیلهای کوچک به شکل T است که پزشک، ماما یا پرستار صحی آن را داخل رحم میگذارد. بسیاری به fastlege، ماما، متخصص زنان یا Helsestasjon for ungdom مراجعه میکنند. بیشتر در راهنمای fastlege و متخصص بخوانید.
دو نوع اصلی آییودی وجود دارد:
- آییودی هورمونی هورمون gestagen را به طور موضعی در رحم آزاد میکند و بسته به نوع، چند سال اثر دارد.
- آییودی مسی هورمون ندارد. مانع بارور شدن تخمک توسط اسپرم میشود و احتمال چسبیدن تخمک بارورشده به رحم را کاهش میدهد.
هر دو نوع در برابر بارداری بسیار مطمئناند. Helsenorge آییودی و ایمپلنت را روشهای طولانیاثر و قابل اعتماد میداند، چون در زندگی روزانه فراموش نمیشوند. اگر بخواهید روش را عوض کنید یا باردار شوید، کارمند صحی میتواند آییودی را بردارد.
آییودی از عفونتهای منتقله از راه جنسی محافظت نمیکند. این یک سوءتفاهم رایج است: آییودی ممکن است در برابر بارداری از کاندوم مطمئنتر باشد، اما اگر محافظت در برابر عفونت هم لازم باشد، کاندوم لازم است.
روشهای رایج دیگر پیشگیری
پیشگیری یعنی روشهایی برای جلوگیری از بارداری. در نروژ میتوانید از fastlege، Helsestasjon for ungdom، ماما یا بعضی کلینیکهای سلامت جنسی مشوره بگیرید. روش مناسب به سن، سلامت، دواها، قاعدگی، شیردهی و خواست خودتان بستگی دارد.
روشهای رایج:
- قرص پیشگیری: قرصهای هورمونی که منظم مصرف میشوند و نسخه میخواهند.
- ایمپلنت: میله کوچک هورمونی زیر پوست بازو که چند سال اثر دارد.
- حلقه و چسب: روشهای هورمونی که در فاصلههای ثابت استفاده میشوند.
- پیشگیری اضطراری: قرص اضطراری بدون نسخه خریداری میشود. هرچه زودتر بعد از رابطه بدون محافظت مصرف شود بهتر اثر میکند. برخی انواع تا 5 شبانهروز قابل استفادهاند و آییودی مسی میتواند ظرف 5 شبانهروز به عنوان روش اضطراری گذاشته شود.
- عقیمسازی: روش دائمی برای بزرگسالانی که مطمئناند فرزند بیشتری نمیخواهند.
هیچکدام از این روشها از SOI محافظت نمیکند. اگر شریک جدید، چند شریک یا تردید درباره تست شریک دارید، کاندوم لایه مهم محافظت اضافی است.
عفونتهای منتقله از راه جنسی: نشانهها و آزمایش
SOI یعنی عفونتهای منتقله از راه جنسی. در نروژی به آن kjønnssykdommer هم میگویند و در انگلیسی STI رایج است. نمونهها: کلامیدیا، سوزاک، سفلیس، هرپس، HPV و HIV.
کلامیدیا بیشترین SOI گزارششده در نروژ است. FHI در سال 2025 22 297 مورد گزارششده کلامیدیا را ثبت کرد و 65 درصد موارد در افراد زیر 25 سال بود. سوزاک، سفلیس و HIV هم در نروژ وجود دارند، اما تعدادشان کمتر از کلامیدیا است. بعضی عفونتها سوزش، ترشح، زخم یا درد میدهند. بعضی دیگر نشانه واضح ندارند.
برای همین آزمایش مهم است. Helsenorge توصیه میکند جوانان و بزرگسالان جوان هر بار پس از رابطه بدون محافظت با شریک جدید آزمایش دهند، همچنین اگر کاندوم پاره یا افتاده باشد. آزمایش نزد fastlege، Helsestasjon for ungdom، خدمات صحی دانشجویان یا کلینیک سلامت جنسی انجام میشود. Fastleger، helsestasjoner و خدمات دانشجویان آزمایش و درمان رایگان kjønnssykdommer ارائه میکنند.
Helsestasjon for ungdom خدمت رایگان کمون است، معمولا تا 20 سال. بعضی کمونها تا 25 سال هم خدمات دارند. راهنمای Helsestasjon for ungdom را نیز ببینید.
پیشگیری رایگان و ارزانتر برای جوانان
تا 28 جون 2026، برنامه ملی حمایت از پیشگیری مربوط به سن زیر 22 سال است، نه زیر 25. Helsenorge و Helfo میگویند افراد زیر 22 برای همه یا بخشی از هزینه قرص، چسب، حلقه، آمپول، ایمپلنت، آییودی هورمونی یا مسی حمایت مالی میگیرند. حداقل سن وجود ندارد و برنامه تا پایان ماه قبل از 22 سالگی ادامه دارد.
از 1 جنوری 2026 میزان حمایت چنین است:
| دوره | حمایت |
|---|---|
| 3 ماه | 143 kroner |
| 6 ماه | 286 kroner |
| 1 سال | 572 kroner |
داروخانه هنگام دریافت وسیله، تخفیف را حساب میکند. بعضی روشها رایگان و بعضی ارزانتر میشوند. روشهای طولانیاثر مانند آییودی و ایمپلنت ممکن است روز اول گرانتر باشند، اما چند سال دوام دارند.
کاندوم فرق دارد: نسخه نمیخواهد، در جاهای زیاد فروخته میشود و از طریق خدمت عمومی رایگان هم سفارش داده میشود. اگر برای پزشک یا درمان egenandeler میپردازید، راهنمای frikort و egenandeler مفید است.
حقوق شما: محرمانگی، مترجم و کمک امن
شما حق دارید بدون شرم برای سلامت جنسی کمک بگیرید. کارکنان صحی وظیفه محرمانگی دارند. یعنی fastlege، helsestasjon، ماما، روانشناس و کلینیکها نمیتوانند به دیگران بگویند شما چه پرسیدهاید یا چه انتخابی کردهاید، مگر با رضایت شما یا در یک استثنای جدی قانونی.
جوانان هم میتوانند بدون اجازه والدین با Helsestasjon for ungdom تماس بگیرند. Helsenorge توضیح میدهد که افراد بالای 16 سال معمولا خودشان تصمیم میگیرند اطلاعات با والدین شریک شود یا نه. در سن 12 تا 16 سال گاهی میتوان درخواست کرد والدین تماس گرفته نشوند.
اگر در گفتوگوی صحی نروژی را به اندازه کافی نمیفهمید، خدمات صحی باید نیاز به مترجم واجد شرایط را ارزیابی کند. در مسائل حساس صحی نباید مجبور شوید از کودک، شریک یا دوست به عنوان مترجم استفاده کنید.
سلامت جنسی با حق تصمیمگیری درباره بدن خودتان هم مرتبط است. اگر درباره بارداری و انتخابها اطلاعات میخواهید، درباره سقط جنین و حق انتخاب بخوانید. این مقاله اطلاعات عمومی صحی است، نه مشوره پزشکی شخصی. اگر برای وضعیت خود نیاز به مشوره دارید، با fastlege، helsestasjon یا legevakt تماس بگیرید.
