Waxaad siyaabo badan u saamayn kartaa siyaasadda Norway: ka qaybgal dhagaysiyo, ku biir xisbi, la soco Stortinget ama samee shaqo iskaa wax u qabso. Waajib dimuqraadi ah oo muhiim ah waa in sharciga la raaco oo hay’adaha dadweynaha xog sax ah la siiyo.
Maxay ka dhigan tahay ka qaybgalka dimuqraadiyaddu?
Ka qaybgalka dimuqraadiyaddu waa ka badan yahay codeyn. Waxaa ku jira dhagaysiyo, xisbiyo, iskaa wax u qabso, kulamo maxalli ah iyo xiriir lala yeesho maamulka. Grunnloven wuxuu sheegayaa in dadku awoodda sharci dejinta ku fuliyaan Stortinget. Akhri dimuqraadiyadda Norway. Nidaamka kalsoonidu wuu shaqeeyaa marka dadku canshuur bixiyaan, guuritaanka sheegaan, xog sax ahna bixiyaan.
Dhagaysiyo: sida rasmi ahaan fikir loo dhiibto
Dhagaysi waa waddo rasmi ah oo fikrad lagu dhiibto ka hor go’aan. Regjeringen.no wuxuu sharxayaa in dhagaysiyadu u oggolaadaan dadka, ururrada iyo ganacsiga inay ra’yigooda sheegaan. Kuwa dawladdu waxay ku jiraan regjeringen.no; kuwa maxalliga ah waxaa yeelan kara kommune ama fylkeskommune. Akhri heerarka maamulka. Waqtigu badanaa waa saddex bilood, mana ka yaraado lix toddobaad.
Stortinget wuu furan yahay: si toos ah u daawo doodda
Stortinget dadweynaha wuu u furan yahay marka kulamo jiraan, dhammaan kulamada hoolka iyo dhagaysiyada badankoodna nett-TV ayaa laga sii daayaa. Dadweynuhu way daawan karaan oo dhegaysan karaan, laakiin ma hadli karaan. Saamayn waxaad ku yeelan kartaa dhagaysi, xisbi, urur ama doorasho.
Xisbiyada siyaasadeed: ku biir oo saamayn yeelo
Xisbiyadu waxay isu keenaan dad fikrado isku dhow qaba. Warqaddii guud ee Valgdirektoratet ee doorashadii Stortinget 2025 waxay lahayd 20 doorasho xisbi oo hore loo daabacay, sidaas darteed waxaa la yiraahdaa qiyaastii 20 xisbi siyaasadeed. Badanaa xisbi waad ku biiri kartaa adigoon muwaadin ahayn. Eeg nidaamka doorashada iyo xaqa codbixinta. Xisbigu barnaamijka wuxuu ku ansixiyaa landsmøte, badanaa afar sano.
Waajibaadka dimuqraadi ah ee degganaha
Waajibka ugu muhiimsan waa in la raaco sharciyada Norway. NAV waxay u baahan tahay xog sax ah oo dhammeystiran. Folkeregisteret waa in loo sheego markaad guurto; Skatteetaten waxay sheegtaa in gudaha Norway la diro 31 maalmood ka hor ilaa 8 maalmood ka dib guuritaanka.
Iskaa wax u qabso: dimuqraadiyadda nolol maalmeedka
Frivillighet Norge waxay Frivillighetsbarometeret 2025 ku sheegtay in 61 prosent dadka waaweyn 15+ ay ka qayb galeen shaqo iskaa wax u qabso sanadkii u dambeeyay. Dadka cusub waxay ka helaan shabakad, luqad iyo qiyamka Norway. IMDi sidoo kale waxay sheegtaa in iskaa wax u qabso uu kaabi karo introduksjonsprogrammet.
