Waxaad iibsan kartaa qayb guriga uu lammaanaha aad wada nooshihiin adigoon isqabin hore u lahaa. Caddee qiimaha, saamiga lahaanshaha iyo amaahda ka hor lacag-bixinta. Adeegso dukumentiga saxda ah si wareejinta loo diiwaangeliyo, una xisaabtan khidmadaha iyo kharashyada kale.
Maxaad marka hore ku heshiinaysaan?
Ku heshiiya qaybta aad iibsanayso iyo lacagta aad bixinayso. Tusaale ahaan waxaad dooran kartaan inaad leedahay 30 boqolkiiba, lammaanuhuna 70 boqolkiiba. Qasab ma aha inaad nuska iibsato.
Qiimayn cusub oo qiimaha guriga ah waa meel fiican oo laga bilaabo. Waxay tilmaamaysaa qiimaha hadda lagu iibin karo. Lacagtii hore loogu iibsaday khasab ma aha inay tahay qiimaha maanta. Eeg hagaha SpareBank 1 ee iibsashada qayb guriga ah, oo lala diyaariyey xafiiska qareennada Advokatfirmaet Legalis.
Saamiga lahaanshaha u qora jajab ama boqolkiiba. Sidoo kale caddeeya inta qof walba ka bixinayo lacagtiisa gaarka ah, dulsaarka, bixinta asalka amaahda iyo kharashyada joogtada ah. Lacag gaar ah oo kala badan waxaa lagu maareyn karaa saamiyo lahaansho oo kala duwan ama qaybin amaah oo kala duwan. Eeg tusaalooyinka DNB ee saamiga iyo amaahda guri. Tusaalooyinku waa talooyin qaybin, mana aha dalab amaah.
Saamiga lahaanshaha iyo mas'uuliyadda amaahdu ma isku mid baa?
Maya. Saamiga lahaanshuhu wuxuu sheegaa qaybta guriga aad leedahay. Heshiiska amaahdu wuxuu sheegaa mas'uuliyaddaada bangiga. Labadaba caddeeya ka hor heshiiska iibsashada.
Haddii aad noqoto amaah-qaate wadajir ah, adiga iyo qofka kale ayaa mas'uul ka noqonaya dib-u-bixinta. SpareBank 1 waxay tan ku tilmaamaysaa mas'uuliyad isku mid ah oo ah in amaahda la bixiyo. Bangigu wuxuu qiimeeyaa dakhliga iyo deynta guud marka dhowr qof wada codsadaan. Eeg macnaha amaah-qaate wadajir ah.
Bangiga ka codsada inuu sharaxo cidda amaahda ku qornaanaysa, mas'uuliyadda qof walba iyo dukumentiyada loo baahan yahay. Qaybinta aad dhexdiinna qortaan keligeed ma aha heshiis cusub oo bangiga lala galay. Caddeeya maalgelinta ka hor inta aan la dhammayn lacag-bixinta iyo wareejinta.
Sidee loo xisaabiyaa qiimaha iyo lacag-bixinta?
Qiimaha qaybta aad la wareegayso wuxuu noqon karaa lacag, la wareegid deyn ama labadaba. Sheega qiimaha guud. Eeg hagaha Kartverket ee wareejinta lammaanayaasha aan isqabin.
Kani waa tusaale xisaabeed fudud oo selveierbolig, guri si toos ah loo leeyahay, ah. Wuxuu u qaadanayaa inaad qiimaha ku heshiiseen, maalgelintana bangiga la caddeeyey:
| Qodob | Tusaale |
|---|---|
| Qiimaha guriga | 3 000 000 koron |
| Qaybta aad iibsanayso | 1/2, oo ah 50 boqolkiiba |
| Qiimaha qaybta ee lagu heshiiyey | 1 500 000 koron |
| Lacagta aad bixinayso | 500 000 koron |
| Deynta ku jirta lacag-bixinta | 1 000 000 koron |
Jadwalku wuxuu muujinayaa lacag-bixinta saamiga lahaanshaha. Ma dejinayo dalabyada bangigu idinku leeyahay.
Immisa ayay noqonayaan canshuurta dukumentiga iyo khidmadda diiwaangelintu?
Wareejinta caadiga ah ee hanti ma-guurto ah ee lammaanayaasha aan isqabin inta ay wada nool yihiin waxaa laga bixiyaa dokumentavgift, canshuurta dukumentiga. Waa 2,5 boqolkiiba qiimaha suuqa ee qaybta la wareejinayo waqtiga diiwaangelinta. Deynta lagama jaro saldhiggan. Eeg sharaxaadda Kartverket ee saldhigga canshuurta.
Tusaalaha, qiimaha suuqa ee nusku waa 1 500 000 koron. Canshuurta dukumentigu markaas waa 37 500 koron. Laguma xisaabiyo oo keliya 500 000 koron ee aad lacagtaada ka bixinayso. Qiimaha iibka oo saldhig laga dhigaa sidoo kale wuxuu ku jiraa Lov om dokumentavgift (dokumentavgiftsloven) § 7, sharciga canshuurta dukumentiga ee Lovdata, oo daabacda qoraallada sharciyada.
Sannadka 2026, khidmadda caadiga ah ee diiwaangelintu waa 545 koron dukumenti kasta, labadaba waraaqda wareejinta iyo wareejinta saamiga iskaashatada guryaha. Dukumentiyo badan, sida dukumenti rahmad, waxay keeni karaan khidmado badan. Kharashyada bangiga, qiimaynta iyo dhammaystirka lacag-bixinta iyo wareejinta ayaa ku dari kara. Eeg khidmadaha Kartverket ee 2026. Xogta waxaa la hubiyey sida ay ahayd 7 Oktoobar 2026.
Sidee loo diiwaangeliyaa iibsashada guri si toos ah loo leeyahay?
Adeegso Skjøte cusub, waraaqda wareejinta lahaanshaha, si wareejinta Kartverket, hay'adda khariidadaha Norway, loogu diiwaangeliyo. Tinglysing waa diiwaangelinta diiwaanka dhulka. Waxaad sidaas ku helaysaa rettsvern, ilaalin sharci oo lahaanshaha ka difaacda xuquuqaha kula tartamaya. Lahaansho wuu jiri karaa diiwaangelin la'aan, laakiin ilaalintaas ayaa markaas maqan. Eeg Kartverket oo sharxaysa waraaqda iyo ilaalinta sharci.
Hubi cidda milkiilaha ku qoran iyo culeysyada ka diiwaangashan Eiendomsregisteret, diiwaanka hantida ma-guurtada ah. Culeysyada waxaa ka mid noqon kara rahmad. Jajabyada qaybta la wareejinayo ee waraaqdu waa inay saxnaadaan. Qiimaha iibka iyo qiimaha suuqu waxay leeyihiin meelo kala gaar ah, wayna kala duwanaan karaan. Raac hagaha Kartverket ee Skjøte.
Marka sida caadiga ah warqad lagu dirayo, milkiilaha diiwaangashan ayaa gacanta ku saxiixa. Xeerka guud, laba markhaati oo qaangaar ah oo Norway deggan ayaa xaqiijiya saxiixa. Ma noqon karaan qaraabo dhow oo qofka helaya ah. Marka unug guri oo gaar loo leeyahay la wareejinayo, iibsaduhuna waa inuu saxiixaa bayaanka qodobka 7. Dir bogagga oo dhan iyo laba nuqul: laba asal, ama asal iyo nuqul.
Maxaad samaynaysaa haddii gurigu ku jiro iskaashatada guryaha?
Adeegso Overføring av hjemmel til andel i borettslag, foomka wareejinta xuquuqda diiwaangashan ee saamiga iskaashatada guryaha, ee ha adeegsan skjøte. Foomkan waxaa sidoo kale la adeegsadaa marka jajabka lahaanshaha milkiilayaasha wadajirka ahi isbeddelo. Waxaad u baahan tahay lambarka ururka iskaashatada iyo lambarka saamiga. Maamuluhu wuxuu kaa caawin karaa helitaankooda.
Wareejinta saamiga iskaashatada guryaha ma laha canshuur dukumenti, laakiin khidmadda diiwaangelintu way khusaysaa. Sidoo kale raac xeerarka foomka ee saxiixa iyo markhaatiyaasha. Eeg hagaha Kartverket ee saamiyada iskaashatada.
Maamulaha kala caddee forkjøpsrett, xaqa mudnaanta iibsashada, haddii uu jiro. Taas macnaheedu waa in dad kale xaq u yeelan karaan inay shuruudo isku mid ah ku iibsadaan. Dadka labadii sano ee ugu dambeeyey ka tirsanaa isla qoyska guriga ku wada nool ee milkiiluhu ka tirsan yahay ayaa ka mid ah kuwa ka reeban. Ha u qaadan in xiriir kasta oo wada-noolaansho aan guur ahayni keeno ka-reebitaan. Eeg xeerarka mudnaanta iibsashada ee Forbrukerrådet, Golaha Macaamiisha. SamfunnPrep sidoo kale wuxuu sharxayaa farqiga iskaashatada iyo guri si toos ah loo leeyahay.
Ma degmada ayaad kala xiriiraysaan konsesjon?
Caddeeya haddii degmada ay tahay inay ka shaqayso ama diiwaangeliso arrinta konsesjon ka hor dirista dukumentiyada Kartverket. Konsesjon waa oggolaanshaha la wareegidda hanti ma-guurto ah. Wareejimaha qaarkood waxay u baahan yihiin bayaan qofku isagu bixiyo; kuwo kalena uma baahna codsi iyo bayaan midna.
Hagaha Kartverket wuxuu daboolaa xaaladaha caadiga ah. Saamiyada iskaashataduna waxay u baahan karaan caddeyn degmooyinka leh xad la dhimay oo shuruudda oggolaanshaha. Haddii xog lagama maarmaan ahi maqan tahay, dukumentiyada waa la soo celin karaa iyadoon la diiwaangelin. Eeg hagaha Kartverket ee konsesjon.
Sidee si ammaan ah loo dhammeeyaa lacag-bixinta iyo wareejinta?
Sameeya heshiis iibsi oo qoraal ah, caddeeyana sida lacag-bixinta iyo wareejintu u dhacayaan. Oppgjør waa fulinta lacag-bixinta iyo wareejinta. Forbrukerrådet waxay ku talinaysaa wakiil guryaha ama qareen si hantida dhinacyada loo ilaaliyo. Eeg hagaha heshiiska iibsashada. Codsada qiime iyo sharaxaad hawlaha ka hor dalbashada caawimaad.
Waxaa fiican in lammaanaha iibinaya sidoo kale baaro canshuurta. Iibku wuxuu dhalin karaa faa'iido canshuur lagu leeyahay, halka adeegsiga guriga sida hoygaaga uu keeni karo canshuur-dhaaf marka shuruuduhu buuxaan. Eeg hagaha Skatteetaten, hay'adda canshuurta, ee iibinta guri. Canshuurta dukumentiga iyo canshuurta faa'iidada waa laba arrimood oo kala duwan.
Maxaad hubinaysaan iibsashada ka dib?
Cusboonaysiiya samboeravtale, heshiiska lammaanayaasha wada nool ee aan isqabin, si uu u muujiyo lahaanshaha cusub iyo qaybinta lacag-bixinta. Heshiisku ma beddelo dukumentiga diiwaangelinta. Heshiis maaliyadeed oo caadi ah oo lammaanayaashu leeyihiin badanaa sida uu yahay looma diiwaangelin karo. Hagaha Kartverket ee lammaanayaasha ayaa sharxaya farqiga.
Ururiya dukumentiyada oo hubiya inay is waafaqaan:
- qiimaha iyo saamiga lagu heshiiyey ee heshiiska iibsashada
- heshiiska amaahda iyo qaybinta aad dhexdiinna ku heshiiseen
- wareejinta ka diiwaangashan diiwaanka dhulka
- rasiidyada iyo samboeravtale la cusboonaysiiyey.
Kala duwanaansho kasta kala hadla bangiga ama qofkii idinka caawiyey dhammaystirka. SamfunnPrep waxaad ka akhrin kartaa wax dheeraad ah oo ku saabsan guurka iyo wada-noolaanshaha Norway. Waxa kale oo aad helaysaa qalab wax ku ool ah oo nolol maalmeedka ah.
